Algemeen Vlaams

Deze site is nog in vollen opbouw. Den boomstructuur hieronder word geleidelijk uitgebouwd op basis van onze discussies in de forums - komd gerust meediscussiren!
I. Beschouwingen
II. Spelling en uitspraak
III. Grammatica
IV. Woordenschat
V. Teksten

Citaat Pom over Nederlands

  • (Pom) In Nederland zijn [mijn strips] nooit uitgebracht.
  • (Humo) Dat was omdat uw figuren typisch Antwerpse uitdrukking gebruikten ("Stanske is van hare sus gevallen"), en omdat u erop stond dat ze met ge en gij spraken en niet met je en jij
  • (Pom) Van dat verdomde Ollands ga ik tegen het plafond! Suske en Wiske en zelfs Jommeke zijn overstag gegaan om meer te kunnen verkopen. Dat ge-je en ge-jij... Zo spreekt ge toch niet? Dat is toch niet natuurlijk?
Humo, 4 januari 2011
10/03 Bewerkte artikels
· 12:43 Algemeen Vlaams - Beschouwingen - Externe artikels
 
Site nieuws

De Manke Usurpator laat weer van zich horen!

Dinsdag 8 maart 2011 | stijfvreter

Intussen al wat ouder nieuws: op De Manke Usurpator is er nog eens een nieuw bericht verschenen.

Het is een beschouwing achteraf over de clash die zich vorige week in De Standaard heeft afgespeeld tussen Kevin Absillis en Marc Reynebeau. De hele geschiedenis is als volgt (even bijblijven!): nadat Geert Van Istendael op 25 februari een opiniestuk in De Standaard plaatste, maakte Absillis daar op 28 februari in diezelfde krant deze analyse bij, waarop op 1 maart een nogal vinnige repliek van de hand van redacteur Reynebeau volgde, waar Absillis een dag later nog deze reactie op gaf.

De hele discussie draait eerder rond de Vlaamse identiteit, maar in zijn bericht legt De Manke Usurpator zelf het verband met taal en taalgebruik.

 
 
Site nieuws

Albert Heijn opent Belgische site ter verklaring van hun productnamen

Vrijdag 4 maart 2011 | Doederik

Nu de Hollandse supermarktketen Albert Heijn ook in Vlaanderen heule winkels probeert voet aan de grond te laten krijgen, hebben ze een site gemaakt waarop de Vlaamse klant van een aantal etenswaren die ze verkopen kan zien, hoe deze producten in Holland heten met de Vlaamse naam erboven; zo weet ook de Vlaamse klant in de 'Appie' hoe ze kunnen vinden wat ze zoeken.

 

http://www.albert-heijn.be/ahvoorbeginners

 
 
Site nieuws

De korte a in Engelse leenwoorden

Donderdag 24 februari 2011 | Grytolle

Googled is op de oorspronkelijke, Engelse uitspraak site:vrttaal.net als g'u efkes wild irriteren aan de voorkeursuitspraak van de VRT.

 

Uiteraard is er niks oorspronkelijk aan, tenzij dan als ge de West-Vlaamse uitspraak van de korte e als norm neemd voor de SN-uitspraak. In het Engels is het een a die als [] klinkt (en in het Brits Engels klinkt ze hoe langer hoe meer als [a] - bijkans identisch aan d'huidige Antwerpse dialectuitspraak van de a). Iedereen die ooit al is een les Engels heefd gekregen weet da 't een grote fout is om een a [a] als een e [ɛ] uit te spreken.

 

Voorbeeld (in 't notatiesysteem van vrttaal.net staad /e/ voor de [ɛ] van het IPA):

 

caravan

[kerrəven]

In Belgi komt ook de uitspraak [karavan] voor, maar we gebruiken de oorspronkelijke, Engelse uitspraak.

Bron: VRTtaal.net - caravan

 

Dus, is er iet inherent verkeerd aan om de a's in Engelse leenwoorden als [ɛ] uit te spreken? Nee, maar ge kund et moeilijk "d'oorspronkelijke uitspraak" noemen en het blijfd iet wa Vlaamse taalgebruikers ergerd. Een leenwoord meh een a blijfd meh een [] uitgesproken tot het ingeburgerd is, wa zich uit in de a-uitspraak op z'n Vlaams n in het feit da mensen die weinig Engels kunnen het berhaupt zijn gaan gebruiken. Door taalimport kunstmatig een [ɛ] aan da rijke toevoegen is echt voor niks ni nodig.

 

 

 

PS:

Woeps. Blijkbaar was mijn zoekopdracht ni doordacht genoeg, dus ter aanvulling het lijstje uit "Klink klaar" die mee word uitgegeven door de VRT (uitgave 2008), waar mogelijk meh ne link naar vrttaal.net:

 

-handicap ['hɛndikɛp] "hendiekep"

-caravan ['kɛrəvɛn] "kerreven"

-fan [fɛn] "fen"

-flat [flɛt] "flet"

-gangster [gɛŋstər] "gengster", med een Engelse g

-panel [pɛnəl] "pennel" (ni behandeld op vrttaal.net)

-plastic [plɛstɪk] "plestik" (uitspraak ni behandeld op vrttaal.net, maar er word een interessant betekenisverschil verzonnen(?) hier)

-scan [skɛn] "sken" (uitspraak ni behandeld op vrttaal.net)

-planning [plɛnɪn] "plenning" (uitspraak ni behandeld op vrttaal.net)

-cash [kɛʃ] "kesj" (uitspraak ni behandeld op vrttaal.net)

 

En dees die ik dankzij 't zoekmachien van vrttaal.net vond:

-kidnappen: [kɪtnɛpə(n)], ['kɪtnɑpən] is fout (interessante vernederlandsing/vervlaamsing trouwens, da [dn] [tn] is geworden)

-clan: [klɛn], ni [klɑn] of [kl] is verkeerd

-recital: [ris'aitəl], ni [resit'al]

-dashboard: ['dɛʃbo:rt], ni ['daʃbɔrt]

 

Voor dees woorden word de voorkeur aan de Vlaamse uitspraak gegeven, maar de "Engelse" blijfd ook just: tram, match

 

Waarom uitgerekend die twee woorden wel meh een a mogen is mij ni duidelijk, maar ik zou gokken da de meeste klachten daarover gingen.

 

Bij pallet sta: "de Engelse (sic) uitspraak [pellət] is nagenoeg onbekend", wa we dus moeten verstaan als da [pɑlɛt] just is.

 

Eerlijkheidshalve moet hier vermeld worden da de volgende woorden uit die lijst volgens vrttaal.net wel mogen uitgesproken worden meh de Vlaamse uitspraak neffens d'Hollandse (de e-uitspraak word telkens eerst vermeld - wa we blijkens tram (klik, klik) als een voorkeur moeten interpreteren): handicap, gangster.

 

Zo, hoe zoude gijle al die woorden uitspreken? Komd d'uitspraak meh [ɛ] inderdaad ni voor in het Vlaams, of heb ek mij da gewoon ingebeeld?

 

 

 

 

Edit:

tackle - tekkel

 
17/02 Bewerkte artikels
· 11:29 Algemeen Vlaams - Beschouwingen - Externe artikels
 
Site nieuws

'Da meen dje nie' is overal

Donderdag 17 februari 2011 | stijfvreter

De oneliner 'Da meen dje nie' uit de En-serie 'De Ronde' vindt vlot toegang in ons dagelijkse taalgebruik. Een nieuwe hype?

 
 
Site nieuws

Omdat 'belned' sommige reacties blijkbaar niet publiceert

Zondag 13 februari 2011 | stijfvreter

Hieronder volgt een reactie op 'Red het Belgisch Nederlands' waarvan de publicering maar op zich laat wachten. Dat is spijtig want het dunkt me wel stof tot nadenken te bieden.

 

Ah, taalonzekerheid! Johan Bjurstam van http://www.vlaamsetaal.be gooit het grote woord eruit! Het ontmantelt evenwel de hele discussie die hier tussen Ruud Hendrickx en de Belnedblogger gevoerd wordt. Zeker, het klinkt ongetwijfeld nobel dat er vandaag de dag geen normatieve oordelen ex cathedra meer uitgevaardigd worden, maar dat men zich in de plaats daarvan bescheiden opstelt en descriptief rapporteert wat de patronen zijn in het feitelijke taalgebruik. Daarbij laat men het aan de spreker zelf over om zijn standpunt in te nemen en keuze te bepalen, heet het dan. De Belnedblogger lijkt zowaar helemaal ingepakt door zoveel goede intenties.

Alleen, in de huidige sfeer van taalonzekerheid die zoveel sprekers door de keel giert, is een dergelijk taalbeleid natuurlijk een doekje voor het bloeden: openheid voor standpuntinname veronderstelt namelijk een spreker die zelfbewust en taalzeker is! Een taalONzekere spreker durft natuurlijk geen keuze te maken dat is de ESSENTIE van taalonzekerheid en zal bovendien de feitelijke stand van zaken in het taalgebruik per definitie als problematisch concipiren. Een taalonzekere spreker WILT dan ook altijd een gezagsinstantie die hem een norm voorhoudt, hoe paradoxaal dat ook moge klinken (maar als ik de Belnedblogger daarop attent probeer te maken, dan krijg ik het verwijt dat ik teveel de vrije markt aanhang).

Het betekent dat het hele hier gevoerde debat een beetje naast de kwestie kabbelt! Ruud Hendrickx beperkt zich tot het puntsgewijs vergoelijken van zijn eigen taalbeleid, en gaat daarbij volledig voorbij aan het heikele punt in hoeverre dat taalbeleid berhaupt wel afgestemd is op de noden (oeps, belgicisme!) van veel taalgebruikers, of sterker nog, in hoeverre het die noden zelfs voedt. Dat komt natuurlijk omdat hij zich verdedigt tegen persoonlijke kritiek van de Belnedblogger, die inderdaad op zijn/haar beurt de hele Vlaamse taalproblematiek maar simplificerend verengt tot de elitaire machinaties van een select kliekje individuele taalkundigen, zonder oog te hebben voor het brede, culturele klimaat van taalonzekerheid en statusangst die zoveel Vlamingen in een wurggreep houdt. Daarmee stijgt zijn/haar analyse nergens boven het niveau uit van een nogal gemakzuchtige samenzweringstheorie, zoals ik dat bij een ander blogbericht genoemd heb, en het blijft op deze site wachten op iets dat me van die overtuiging af zou kunnen brengen (of nog maar totdat enkele van mijn reacties nu eens eindelijk online zouden verschijnen).

 

O ja, voordat iemand weer in de klassieke drogreden trapt: de taalonzekerheid wordt natuurlijk NIET door de taalelite opgelegd; dat zou alleen maar inhouden dat de taalonzekere spreker impliciet het oordeel van de taalelite eigenlijk al accepteert, waarmee de redenering gewoon circulair is.

(hint, de vraag is: waarom laten de Vlamingen zich een taalnorm opleggen zoals dat bijvoorbeeld in het verleden het geval was?)

 
12/02 Bewerkte artikels
· 18:16 Algemeen Vlaams - Beschouwingen - Externe artikels
08/02 Bewerkte artikels
· 20:00 Algemeen Vlaams - Beschouwingen - Externe artikels

Citaat Marc Reynebeau i.v.m. Nederlands

Als Vlamingen werden gediscrimineerd, gebeurde dat niet zozeer omdat zij Nederlands (of liever, een Vlaams dialect) spraken, maar omdat zij tot de sociaal lagere klassen behoorden. En daar kwam inderdaad ook een culturele dimensie bij: de elite keek neer op hun Nederlandstaligheid, zoals ze ook neerkeken op hun schamele kledij of op wat ze zag als hun boertige manieren - herlees maar Het gezin Van Paemel van Cyriel Buysse.

 

Een wrange ironie wil dat de perceptie van het historische onrecht zich aan beide kanten vernauwde tot de taal. De Vlaamse beweging spitste zich toe op taalkwesties en speelde bijvoorbeeld geen grote rol in de strijd voor het algemeen stemrecht of in de sociale emancipatie; daar had ze een heel andere kijk op.

 

Franstaligen exploiteerden dan weer, bij gebrek aan beter, de vermeende inferioriteit van het Nederlands zodra de Vlaamse emancipatie hun machtsbastions en monopolies bedreigde, vooral in de publieke sector.

 

De minachting voor het Nederlands was altijd reactionair en kleingeestig en ze bestaat nog bij Franstaligen die denken dat zij het ware wereldburgerschap in pacht hebben, al reikt dat niet verder dan Parijs.

 

Het creerde in Vlaanderen wel een historisch trauma. Taal bleef een sociale marker, die pas nu wegebt, sinds jonge generaties het Engels wel cool zijn gaan vinden. Maar ook wie in de jaren vijftig, zo getuigde Wilfried Martens, Algemeen Nederlands sprak, kreeg het verwijt 'het hoog in hun bol' te hebben.

 

Hadden veel Vlamingen de taalvernedering dan genternaliseerd? Die blijvende taalschaamte en minderwaardigheidsgevoelens passen bij het kaakslagflamingantisme, het eeuwige ressentiment, het Calimero-gedrag, de bittere miskenning of andere politiek niet zo nuttige slachtoffergevoelens.

 

En toch bevolken de Vlamingen vandaag een van de sociaal, economisch en cultureel meest bloeiende regio's ter wereld. Aan die paradox zal een erkenning, door wie dan ook, van een historische schuld niet veel verhelpen. Zoals dat meestal gaat wanneer de inzet niet de feiten maar de perceptie is.

Standaard.be, 7 februari 2011
 
Site nieuws

Tanghe krijgt Lofprijs der Nederlandse Taal

Dinsdag 8 februari 2011 | stijfvreter

The saga continues: Tanghe krijgt de prijs omdat ze in een nieuwsuitzending haar afkeuring liet blijken over de Engelse naam voor een Vlaams overheidsinitiatief, Flanders Synergy.

 

Citaat Tom Waes spreekt Vlaams ...

  • mijnen held
  • om da ni meer te doen
  • dad is nen impressionante mens
  • di vertrekt
  • ik heb 'em gezegd
  • wa kan ekik doen?
  • da' ze da kunnen doen
  • enen boekhouden
  • mensen meh een goei hart
n, De Laatste Show, 7 februari 2011

Citaat Dirk Draulans spreekt Vlaams ...

  • den dolfijn
  • ni meer van dezen tijd
  • hoe da' z'een sponske moeten gebruiken
  • wa da 'kik ...
n, De Laatste Show, 7 februari 2011
25/01 Bewerkte artikels
· 19:44 Algemeen Vlaams - Beschouwingen - Externe artikels
 
Site nieuws

Hun beste argument

Zaterdag 22 januari 2011 | Grytolle

Hun (de Groot-Nederlanders?) beste argument is gelijk algemeen geweten van te beweren dad alles wa Vlaams is eigenlijk Antwerps is. Maar mss moeten ze huneigen soms wel een beke inhouden want dees poging was gewoon t belachelijk (het is nu wel e paar jaar geleden dat ze gemaakt werd):

 

bron: RED HET BELGISCH NEDERLANDS: Ruud Hendrickx, hoofdredacteur van Dale en VRT taaladviseur, doet vreemde uitspraak over gij zijt

 

In d'eerste alinea zou ik de verbetering "taalonkundige" (ter vervanging van "taalkundige") willen aanbrengen, maar da ter zijde.

 

Maar nog merkwaardiger wordt het als we zien wat Hendrickx zegt in een reactie op de vele kritiek die hij kreeg voor zn negatieve uitlatingen over de Lijn slogan. In een mededeling zegt hij nota bene: Ge zijt is een Brabants-Antwerpse dialectvorm die in de rest van Vlaanderen gemporteerd is. Hendrickx zegt dit in reactie op een open brief waarvan de schrijver stelt dat gij zijt gewoon een Vlaamse spreekwijze is en er dus niks mis mee is dat de Lijn die slogan gebruikt. Hendrickx riposteert daarop met de uitspraak dat gij zijt een Brabants-Antwerpse dialectvorm is en dus zeker niet universeel in Vlaanderen. Bij het lezen van zon uitspraak, nota bene van een gezaghebbend taalgeleerde in Vlaanderen, valt de mond open. Gij zijt een Brabants-Antwerpse dialectvorm, zoals de heer Hendrickx beweert? Natuurlijk niet. Gij zijt is gewoon de oudere vorm Nederlands die ook in gans Nederland gebruikt werd, nog in de 19de eeuw!

 

Om te beginnen is den Antwerpse vorm ltijd gij zij(d), nie gij zijt meh vaste t. Als iemand uit Antwerpen "gij zijt" zegd, dan is dad een aanpassing aan de Vlaamse schrijftaaltraditie gelijk ze was vr da de stelselmatige verhollandsing van de schrijftaal zich doorzette.

 

Gij zijd/zij(d) (of met d'ingeburgerde spelling: gij zijt) gaat direct terug op den Oud-Nederlandse vorm g sd. Hetzelfste kan waarschijnlijk over jij bent gezegd worden, maar die vorm is wl zeer sterk geografisch gebonden: Hij komd namelijk alleen maar voor in Holland tenzij door d'Hollandse expansie. Bij "je" zit dad een beken anders, want die vorm komd in Vlaanderen dialectaal wel veel voor bij inversie: Kustwestvlaams wil je gij /wɛljə hi/, ga je gij /hɑ:j(ə) hi/; Continentaal West-Vlaams wild je gij /wɛldʒə hi/, ga je gij /hɑ:j(ə) hi/; in een overgangszone wilde gij maar ga je gij om in den oostelijken helft van Vlaanderen altijd wilde gij en gaade gij te worden (med enorme uitspraakverschillen van de fonemen (~letters) en verkorte klanken). In (oostelijker) Limburgs vinden we tot slot den doe-vorm dien ook -e als cliticum heefd (wilste), als ik het goe begrijp. Ten slotte komd "je" ook buiten d'inversiegevallen voor in het Kustwestvlaams, maar "jij" nergens, buiten als de verdubbeling van "hij" (j (h)ij)

 

Het zal dus duidelijk zijn dad et in gans Vlaanderen gij zijt of nen afgeleiden daarvan is. De vraag is nu alleen of Ruud Hendrickx echt zo weinig afweet van de taal dat 'em als hoofdredacteur van den Dikken moet beschrijven, ofdat 'em zo oneerlijk is dat 'em zonder gewetensbezwaren dees leugen uit z'n mouw wist te schudden.

 
18/01 Bewerkte artikels
· 15:32 Algemeen Vlaams - Beschouwingen - Externe artikels
 
Site nieuws

Sabine Vandeputte: Vlaanderen versus Nederland

Dinsdag 18 januari 2011 | stijfvreter

Deze keer pakt ze het toch iets genuanceerder aan: de radiocolumn van Sabine Vandeputte over 'Vlaanderen versus Nederland' op Radio Nederland Wereldomroep van 1 januari 2011.

 

Citaat Sabine Vandeputte over Nederlands

Soms voel ik me een omroepster uit de jaren 50, ik spreek in zwart-wit terwijl de Nederlanders rondom mij overgeschakeld zijn op fluo.

Radio Nederland Wereldomroep, 1 januari 2011
17/01 Bewerkte artikels
· 21:39 Algemeen Vlaams - Beschouwingen - Externe artikels
 
Site nieuws

Joop-debat: Poldernederlands versus verkavelingsvlaams

Maandag 17 januari 2011 | stijfvreter

Bijna over het hoofd gezien: de uitzending van het Nederlandse radioprogramma Joop.nl - van 18 november 2010 - met Sabine Vandeputte (die we kennen van haar opiniestuk 'Poldernederlands versus verkavelingsvlaams') in debat met de Nederlandse taalkundige Jan Stroop.

 

Het zoveelste bewijs hoe elke discussie over het Nederlands in Vlaanderen neigt naar ongemeen surrealistische proporties: de Nederlander Stroop die het Verkavelingsvlaams moet verdedigen tegenover de Vlaamse 'taalminnende' Vandeputte.

 

Citaat van de uitzending: 'Verkavelingsvlaams is een taal van mensen die te laf zijn om te kiezen tussen dialect en standaardtaal.'

 

Citaat Sabine Vandeputte over Vlaams

Dat is dan het Verkavelingsvlaams, h. Maar eigenlijk is dat een tussentaaltje; een soort, euh, euh, zelfgefabriceerd Nederlands, [...] en dat zit dus tussen het dialect en tussen het ABN in, en eigenlijk, vind ik, is dat gewoon een taal van mensen die, die te laf zijn om te kiezen tussen n van de twee. commentaar

Joop.nl, 18 november 2010
13/01 Bewerkte artikels
· 15:39 Algemeen Vlaams - Beschouwingen - Externe artikels
 
Site nieuws

De Taalunie reageert op Jeroen Brouwers

Donderdag 13 januari 2011 | stijfvreter

In De Standaard dient de Taalunie Brouwers van repliek, bij monde van Wilfried Vandaele.

 

Ah, nog eens een Vlaams-nationalist met een Groot-Nederlands hart! Om Benno Barnard te parafraseren: Rood, waar is uw stem?

 

Op 'Red het Belgisch Nederlands' staat er alvast deze bedenking bij.

 
11/01 Bewerkte artikels
· 11:03 Algemeen Vlaams - Beschouwingen - Externe artikels

Citaat Jeroen Brouwers over Nederlands

Er is geen band. Nederlandse auteurs worden in Vlaanderen nauwelijks gelezen en Vlaamse programma's worden in Nederland ondertiteld, en omgekeerd. Onze "hechte taal- en cultuurband" is een achterhaald clich dat stamt uit het Consciencetijdperk. commentaar

Standaard.be, 11 januari 2011

Citaat Bart De Wever spreekt Vlaams ...

  • gade gij antwoorden?
  • is da ni di zanger?
  • 'k luister 'kik veel naar de radio
n, De Allerslimste Mens, 6 januari 2010
Pagina's: 1 ... 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 ... 16