Verkleinwoorden
pag. 1 2 3 4
2 november 2009, 18:00
Krommenaas
veranderd naar

* Van de woorden vat, gat en glas kan men net als in het Nederlands verkleinwoorden met een lange a vormen, namelijk vaatsje (vaatje), gaatsje (gaatje) en glaaske (glaasje), maar de regelmatige vormen vatsje, gatsje en glaske worden ook gebruikt.
2 november 2009, 18:02
Grytolle
okidoki, goe^^
2 november 2009, 18:20
Doederik
int dialect idd wel gotje, votje, gloske uit verkorting van lange aa, maar bekan alle jonge mensen (ook zun die eigelijk proberen plat te klappen- hoor ik ze meestal idd me een /a/ zeggen
3 november 2009, 15:40
Grytolle
http://www.dutchgrammar.com/forum/viewtopic.php?f=23&t=3066&p=18836#p18836

Wa weten we van de algemeenheid van -eske? Alle oudere grammatica's enzo geven eigenlijk alleen maar -ske
3 november 2009, 16:47
Doederik
Grytolle: Superlid.
lol!

en wa betreft eske of ske, just gelijk eke of ke (apeke/aapke) is daheel erg afhankelijk van dialect of AV, vogles mij hebben de dialecten altijd wel meer tussen-es ,aar in schrijftalig vlaams en AV valt die e vaak weg, vgl dus al aapke maar bijv. ook dial. murreke -> av (en zeker geschreven AV) dikwijls muurke, laggeske -> lachske enz.

alleen waar et NL etje heeft me de -e- is ze volges mij ook int AV verplicht, weggeske (ni **wegske)

n aar mijn gevoel dus past de tussen-e haar eigen meer en meer aan aan de nederlandse (al dan ni) tussen-e.
4 november 2009, 08:15
Kletskop
bekan overal dagske
daggeske alleen rond antwerpen en geel/westerlo/lier
dus mss daggeske weglaten in AV? in elk geval zouden we de -e-lose vormen moeten vermelden

reminder da 'k da moet aanpassen

misschien op nog meer plekken (e) zetten, en van de voetnoot maken da die (e) enkel kan worden toegevoegd na nen enkele medeklinker (korten of lange klank maakt ni uit)
4 november 2009, 09:44
Grytolle
zageske?
4 november 2009, 09:46
Grytolle
Doederik (3 november 2009, 16:47)
Grytolle: Superlid.
lol!
;)

en wa betreft eske of ske, just gelijk eke of ke (apeke/aapke) is daheel erg afhankelijk van dialect of AV, vogles mij hebben de dialecten altijd wel meer tussen-es ,aar in schrijftalig vlaams en AV valt die e vaak weg, vgl dus al aapke maar bijv. ook dial. murreke -> av (en zeker geschreven AV) dikwijls muurke, laggeske -> lachske enz.
ik denk nog altijd da da veel samenhangd med de verkorting

alleen waar et NL etje heeft me de -e- is ze volges mij ook int AV verplicht, weggeske (ni **wegske)
klinkt wrs, leen geefd ook een heel duidelijke voorkeur aan "weggeske"

n aar mijn gevoel dus past de tussen-e haar eigen meer en meer aan aan de nederlandse (al dan ni) tussen-e.
logischen invloed
4 november 2009, 10:17
Grytolle
Grytolle (4 november 2009, 09:46)
ik denk nog altijd da da veel samenhangd med de verkorting
vgl ook: http://www.vlaamsetaal.be/artikel/116/verkleinwoorden
geen tussen-e bij de gruyter
7 november 2009, 16:31
Krommenaas
'k heb voor -g na korte bekl. klinker (e)ske gezet en gewoon 1 vb meh en 1 vb zonder -e- bijgezet
7 november 2009, 16:40
Grytolle
da's al een heel stuk beter :)
27 december 2009, 01:21
Anoniem
Ik weet niet of hier al iets gezegd is over klinkerveranderingen, had geen zin om alle commentaren te lezen..., 'k heb hier iemand 'apeke' zien schrijven, wordt dat echt gebruikt? Zelf zou ik altijd aapje zeggen of als ik het in het "vlaams' (mijn vlaams) zou willen zeggen 'oppëkë', bij de oudere mensen in mijn regio (zuiderkempen) is die klinkerverandering nog merkbaarder, zelf zeg ik 'steentje' maar in het dialect wordt dit 'stjènkë (van 'stiën')' (klinker verandert + 'j'), 't zelfde voor boom wat bjömke' (van 'boeëm')wordt. (nog andere voorbeelden: huis: hoës --> hëskë / baard: baot (met ao, bedoel ik die a die bijna een o lijkt in de uitspraak) --> bötje / paard: pjeit --> pjèkkë / staart: stjeit --> stjèkkë / straat: straot --> strökë / boot: boeët --> bjökë ... Gewoon maar even om te zeggen dat er meer is dan -ke, -ske, -eke alleen wat verkleinwoorden betreft, zien er nog dialecten met zulke klinkerveranderingen of hebben ze het allemaal?
27 december 2009, 10:55
Doederik
Alle Brabantse dialecten (prov antwerpen en vlaams brabant) hebben die klinkerverkortingen in het verkleinwoord hoewel de resultaten verschillend kunnen zijn van dialect tot dialect (bijv. of de lange a een o of een ö wordt)
In het Antwerps is het bijv
stiên - stiêntje zonder verkorting maar
boêm - boemmeke
uis (uitspr. oës) - öske (of ook wel uizeke)
baard - bordje
peêrd - perdje
steêrt - stertje
straat - strotje
boêt - boetje
om u eigen voorbeelden te gebruiken (de aa wordt ook oa uitgesproken)

Maar in het algemeen beschaafd Vlaams worden die klinkerveranderingen meestal niet of amper toegepast gelijk ze in het authentiek dialect gebruikt worden, hoe jonger de generatie hoe minder ze nog voorkomen. Zie bijvoorbeeld u eigen voorbeeld van steentje.


edit: ook "aapke/apeke" is in het antwerps "oppeke" gelijk bij olle... maar de generatie van mijn jongste zussen (en ook al de meiskes van mijn generatie eigenlijk) zullen altijd "aapke" zeggen als het geen aapje is
29 maart 2010, 17:07
Grytolle
Kletskop (4 november 2009, 08:15)
misschien op nog meer plekken (e) zetten, en van de voetnoot maken da die (e) enkel kan worden toegevoegd na nen enkele medeklinker (korten of lange klank maakt ni uit)
 
Uit Grammatica van het Brussels:
V=korte klinker
VV=lange klinker
son = sonorant (m, n, ng, l, r)
obs = obstruent (andere)


VVp: aap > ăpke (te vgl meh Antw ăppeke)
Vp: trap > trapke
V son p: lamp > lampke, dorp > dorpke
(altijd stamklankverkorting)

VVm: boôm > bômmeke
Vm: bloem > bloemmeke
V son ? m: arrem > arremke
(altijd verkort)

VVv: brief > brĭfke
Vv: graf > grafke
V son v: wolf > wolfke; korf > korfke
(altijd verkort)

Vf: stof > stofke

VVd: draad -> drădsje; pjeid -> pjĕdsje/pjeidsje; broôd -> broôdje
Vd: bad -> badsje/badke; stad -> stadsje/stadke
blad -> bladsje/blodsje (papier) - blaarkes (van bomen)
V son d: altijd -dsje, behalve kinneke
dus: normaal gezien -sje; -sje of -ke na Vd
-geen consequente verkorting

VVt: boôt -> bôtsje; eit (erwt) -> êtsje
Vt: -sje
V son t: -sje
VV obs t: lijst -> lijsteke; feêst -> feêsteke; biêst -> bĭsjke (< bîstke)
V obs t: licht -> lichteke; nest -> nesteke
normaal gezien geen verkorting na -ke, maar wel na -sje

VVz: weês -> weêske; póes -> póeske; vijs -> vĭjske/vijske; doôs -> dôske; huis -> hŭĭske/huiske/huizeke; muis -> muizeke;
Vz(sic!): gelas -> geloske
meestal -ke en zonder verkorting, maar soms -eke en soms -ke méh verkorting

VVs: kous -> kouske; saus -> sauske; kruis -> kröske
Vs: kas -> kaske; mes -> meske; vis -> viske; fles -> fleske
V son s: mens -> menske; dans -> danske
altijd -ke. gene regel gegeven voor de verkorting; mss is 'em er altijd behalve da au/ou ni verkort kan worren?

VVn: -tsje met verkorting
Vn: -eke

VVl: -tsje met verkorting
Vl: -eke
əl: -ke

Vsj: -ke

VVk: -ske met verkorting
Vk: -ske
V son k: -ske

VVg: -ske, nooit verkorting
Vg: -ske
V son g: -ske

Vng: -ske

VVr (uitgesproken r in verkleinwoord): -ke met verkorting
VVr (niet-uitgesproken): -ke zonder verk
ər: -ke
eenmal karreke

VV: -ke, behalve eitsje (zonder verkorting)
velaire medeklinker + ə: -e- valt weg: brugge -> brugske; keuke(n) -> kökske
ə: nonne -> nonneke; spelle -> spelleke; maar: manne -> mandsje
de vorm met verkorting "kökske" is een uitzondering(?)

Leenwoorden
verkleinvormen vermeden na -sk: mask, kiosk, disk etc
crèmeke, fraiske <- zonder verkorting

korte of nazale klinker -> ske: veloske, karnèske, parfunske

de klinkerverkorting volgt de regel maar de klinker behoud z'ne fransen timbre (dus toch een beken atypisch)

raar genoeg wordt gene regel gegeven voor woorden op -zj
30 maart 2010, 09:05
Anoniem
hmm appeke/apke? mut da ni oppeke zijn? en dan opke of evt. öpke oid voort Brussels?
30 maart 2010, 22:57
Grytolle
ja 'k duidde de verkorte klinkers (noch de lange) niet met hun feitelijke uitspraak aan (leek mij te onbelangrijk in dit kader)

bruud -> broedsje
vaais -> vaiske
etc

dus ook bij:
aap -> opke
28 april 2010, 00:53
Anoniem
wat is het verkleinwoord van paard ?
28 april 2010, 16:46
Grytolle
Paardsje/paardeke

dialectaal peirdsje perdsje peirdeke perreke
29 april 2010, 17:01
Anoniem
Grytolle (28 april 2010, 16:46)
Paardsje/paardeke

Theoretisch beide maar paardeke heb ek toch nog nooit horen zeggen dus 'k zou paardsje zeggen.
pag. 1 2 3 4