# d'uitgangen -e / -en
pag. 1 2
| 7 juli 2009, 22:13
Krommenaas 
|
| (vorigen draad gesloten om de discussie meh een propere lei verder te zetten, da's iets da' ge via nen admin link vanzelf zuld kunnen doen bij discussies over boomartikels na de volgenden update) 'k wil beginnen meh een artikeltsjen over de mogelijke uitgangen -e en -en, meh voorbeelden maar zonder al over alle gevallen te beslissen. de vraag is nu dus enkel: welke mogelijkheden zijn er en hoe noemen we ze? suggestie gebaseerd op m'n antwerps systeem * -(e) = zwakken uitgang * -e(n) = sterken uitgang meh n enkel uitgesproken en geschreven voor ne klinker * -en = sterken uitgang meh n altijd geschreven, uitspraak variabel * -e[n] = mannelijken uitgang, de welbekende gevallen theoretisch kunde ook nen uitgang -en hebben waarbij de eind-n altijd en door iedereên uitgesproken word, maar ik ken zo geen gevallen denk ik, tenzij eigennamen gelijk Maarten en woorden gelijk "hoorn" waarin we geen e schrijven. |
| 8 juli 2009, 11:06
Grytolle
|
| goed |
| 8 juli 2009, 18:10
Krommenaas
|
| die twee sterke uitgangen moeten wel verschillende namen krijgen denk ik |
| 8 juli 2009, 19:10
Grytolle
|
| hoorn en toren zou eigenlijk wel dezelfde uitspraak moeten hebben logisch gezien, 't een komd uit horn ofzo en da ander uit torn ofzo ...kan momenteel niks goe bedenken wa betreft de namen |
| 8 juli 2009, 20:00
Doederik
|
| toren komt uit latijn turris docht ek? en hoorn hee altijd dezelfste uitspraak as horen, afgezien van de klinker. dfaarom da zoveel mense et horen schrijven. garen is eigelijk gaarn gere(n) is eigelijk geern (gaarne) enz enz -ren en -rn sprekte dus altijd etzelfste uit |
| 8 juli 2009, 20:18
Krommenaas
|
Grytolle (8 juli 2009, 19:10)
hoorn en toren zou eigenlijk wel dezelfde uitspraak moeten hebben logisch gezien
bij hoorn zal iedereen de eind-n altijd uitspreke, bij toren ni - da's het enigste verschil maar daar had ik het dus over. da leid ook tot de verschillende verkleinwoorden hoorntsje / toreke. eigenlijk een schoon principe: als de eind-n altijd uitgesproken moet worden, dan geen -e- dervoor. eindelijk een goeie reden waarom horen en hoorn anders geschreven worden. maar klop et principe wel? kan geen tegenvoorbeelden bedenken. namen: -(e) = de zwakken uitgang -e(n) = de sterken uitgang -en = de sterkeren uitgang ?? -e[n] = de mannelijken uitgang -n = de vasten uitgang |
| 8 juli 2009, 20:26
Grytolle
|
Krommenaas (8 juli 2009, 20:18)
eigenlijk een schoon principe: als de eind-n altijd uitgesproken moet worden, dan geen -e- dervoor. eindelijk een goeie reden waarom horen en hoorn anders geschreven worden. maar klop et principe wel? kan geen tegenvoorbeelden bedenken.
't is een goe principe maar zo werd denk ik ni gedocht toen de spelling vastgeleid wier.. ik vraag me ook af ofda 't al dan ni uitspreken zo uniform is en ook klopt meh het huidig spellingbeeld.. wij zouden in elk geval da zelf zo kunnen doennamen:
-(e) = de zwakken uitgang
-e(n) = de sterken uitgang
-en = de sterkeren uitgang ??
-e[n] = de mannelijken uitgang
-n = de vasten uitgang
kan niks beter bedenken:) |
| 8 juli 2009, 20:37
Grytolle
|
Doederik (8 juli 2009, 20:00)
toren komt uit latijn turris docht ek?
en hoorn hee altijd dezelfste uitspraak as horen, afgezien van de klinker. dfaarom da zoveel mense et horen schrijven.
Ja, da's waar.. maar de oudnederlandse vormen aldus de woordenboek zijn (drop volgd mijne verdachten ontwikkelingsgang):turn > toorn > toren (> tore(n)) horn > hoorn (> horen > *hore(n)) -ren en -rn sprekte dus altijd etzelfste uit
ja, da dacht ik ook.. maar mss hebben me hier te maken meh ne schrijftaligen invloed op eên of ander manier? btw de zweedse vormen zijn torn ([u:]) horn ([u:]) garn ([ɑ:]) gärna ([æ:]) |
| 8 juli 2009, 22:41
Krommenaas
|
| 'k denk da da overzicht van uitgangen best als eerste hoofdstuk van de grammatica gedaan wordt, voor spelling is alleen relevant da een -e een -' kan worden - zal aparten draad maken. |
| 13 juli 2009, 21:19
VlaamseTaal.bot
|
| Dezen draad word nu gebruikt voor discussie over het artikel De uitgangen -e en -en. |
| 16 juli 2009, 16:24
Kletskop
|
| eerste versie klaar heb maar niks over ne vasten uitgang -n gezegd; in lantaarn is de n immers ni vast. |
| 16 juli 2009, 18:41
Grytolle
|
| mss zeggen da de vaste [ën] genoteerd word als -n of -en volgens de spellingtraditie |
| 16 juli 2009, 18:43
Grytolle
|
| ik denk trouwens da mensen uit 't oosten vaak "de liefd' is heerlijk" ipv "de liefden is heerlijk", zoals bij ander woorden meh -e in hun dialect: "de saus' is lekker, da's goeie sause" |
| 16 juli 2009, 18:44
Grytolle
|
Deze schrijfwijze is volledig analoog aan de Franse, bvb. in l'art d'être.
't is ook volgens ons eige spellingtraditie, ge vind er in overvloed van in ouwer teksten en vooral in gedichtenwa doen we meh den uitgang -en bij adjectieven? |
| 17 juli 2009, 10:46
Krommenaas
|
Grytolle (16 juli 2009, 18:43)
ik denk trouwens da mensen uit 't oosten vaak "de liefd' is heerlijk" ipv "de liefden is heerlijk", zoals bij ander woorden meh -e in hun dialect: "de saus' is lekker, da's goeie sause"
dan hebben die woorden gewoon ne zwakken uitgang bij hen. 't gaad hier zowiezo ni over dialecten. 't is ook volgens ons eige spellingtraditie, ge vind er in overvloed van in ouwer teksten en vooral in gedichten
is ni gewoon dichterlijke vrijheid, ze deden da consistent? vb aub? wa doen we meh den uitgang -en bij adjectieven?
daar beginnen we binnenkort over te discussieren se, eerst nog lidwoorden. mss zeggen da de vaste [ën] genoteerd word als -n of -en volgens de spellingtraditie
'k wou 't toevoegen maar uiteindelijk is het 100% gelijk in het NL en maar een handvol woorden, hoord ni in grammatica. |
| 17 juli 2009, 12:41
Grytolle
|
Krommenaas (17 juli 2009, 10:46)
is ni gewoon dichterlijke vrijheid, ze deden da consistent? vb aub?
idd dichterlijke vrijheid, nogal consistent in de middel-eeuwen.. de uniformering der schrijftaal zorgde ervoor da't ongewoner werddaar beginnen we binnenkort over te discussieren se, eerst nog lidwoorden.
oki'k wou 't toevoegen maar uiteindelijk is het 100% gelijk in het NL en maar een handvol woorden, hoord ni in grammatica.
mja da's waar |
| 31 juli 2009, 23:51
Krommenaas
|
| hoe meer da 'k vooruit kijk hoe meer problemen da 'k zien meh et overnemen van de Nederlandsen uitgang -en waar die eind-n ni uitgesproken word. bvb met de tussen-n. ik denk toch da we moeten overwegen om in 't Vlaams meer d'uitspraak te volgen bij het al dan ni schrijven van d'eind-n. der kunnen uitzonderingen zijn, maar wel meh duidelijke criteria, ni meh "volg het Nederlands" als enige richtlijn. we kunnen bvb wel uitzondering maken voor alle meervoudsvormen. 'k zal voorbeelden van problemen posten als ik ze bedenk, wou dees gedachte maar al posten. |
| 1 augustus 2009, 01:26
Grytolle
|
Krommenaas (31 juli 2009, 23:51)
hoe meer da 'k vooruit kijk hoe meer problemen da 'k zien meh et overnemen van de Nederlandsen uitgang -en waar die eind-n ni uitgesproken word. bvb met de tussen-n.
geen probleem.. ook in dialecten meh behoud van n in die woorden vald ze weg in tussen-functie... (of sommige tenminste)ne regen, ne regeplas da word behandeld in da paperken over n in een brabands dialect |
| 4 augustus 2009, 13:35
Krommenaas
|
| 'k heb het stuk over de zwakken uitgang -(e) herschreven om te zeggen da we het wegvallen van de eind-e enkel ni weergeven bij langere woorden en in schrijftaal; dus wel altijd als we gesproken (of gezongen) Vlaams weergeven. 'k heb gisteren een nummer van Vermandere ingetipt waarin hij "'k Zag naakt' Amazone-Indianen" zingd en 'k wou daar echt ni "naakte" gaan schrijven, da's tenslotten een heel lettergreep verschil. maar 'k vind nog altijd dad in schrijftaal die weglatingstekens hinderlijk zijn, vandaar dees compromis. 't is maar een suggestie, het origineel is gebackupt in de notes onderaan. meningen? |
| 4 augustus 2009, 13:38
Krommenaas
|
| algemeen over de uitgangen -e en -en: misschien moeten we ze alleen veranderlijk maken in verbogen en vervoegde woorden? dus woorden als "tenslotte" en "verleden" zouden ne vaste vorm hebben. idee da 'k zjust kreeg omda 'k hierboven eerst "tenslotte een ..." schreef en m'neigen moest verbeteren. w'hebben zowiezo nog een overkoepelend principe nodig voor dees uitgangen; in het Antwerps was het altijd schrijven gelijk het gezegd wier wa' veel verandering gaf maar wel ne gemakkelijke leidraad was, hier is het veel moeilijker. |
pag. 1 2