# da, wa, meh, ni, goe
| 3 juli 2009, 12:53
Krommenaas 
|
| * meh: eh = korte e * ni: i = korte i. word dikwijls "nie" gespeld hetgeen een lange ie suggereerd gelijk in "zie" = slecht. * na da, wa, meh, ni en goe treed verstemlozing van d, g, v, z en zh op, wa we dan aangeven meh een ': da', wa', meh', ni', goe' ?* na meh geen '? of de h laten vallen? test: meh' veel moeite, meh veel moeite, me' veel moeite * goe kan "goed" worden als het volgende woord meh ne klinker begind, die d word dan als d uitgesproken; bvb: ge moet goed inademen [gë moet-choeD-inaadëmë] * da en wa hebben den uitgang [d]: - worden dad en wad als het volgende woord meh ne klinker begind - da+het en wa+het kunnen dad et [dadët] en wad et [wadët] worden, maar ook da-g-et en wa-g-et. ik zou het schrijven gelijk het uitgesproken word, geen probleem meh ne variant hier |
| 3 juli 2009, 13:15
Grytolle
|
Krommenaas (3 juli 2009, 12:53)
* meh: eh = korte e
Ik blijf "mee" nen handigere spelvorm vinden, maar meh is okee* ni: i = korte i. word dikwijls "nie" gespeld hetgeen een lange ie suggereerd gelijk in "zie" = slecht.
Maar we spellen i en ie ni volgens d'Antwerpse opvatting :) 't is noôit geên doffe i, toch? In elk geval is "ni" ne kortere spelvorm, waarom ik 'm beter vind... * na da, wa, meh, ni en goe treed verstemlozing van d, g, v, z en zh op, wa we dan aangeven meh een ': da', wa', meh', ni', goe'
Ik zal et artikel later terug opzoeken waar ze die t-deletie behandelen... Als ik et me goe herinner is de t in e vrij groot gebied totaal verdwenen... Persoonlijk zou ik d'apostrof gewoon laten vallen in alle gevallen?* na meh geen '? of de h laten vallen?
test: meh' veel moeite, meh veel moeite, me' veel moeite
Laatste alternatief is et beste, als die verstemlozing weergegeven moe worden* goe kan "goed" worden als het volgende woord meh ne klinker begind, die d word dan als d uitgesproken; bvb: ge moet goed inademen [gë moet-choeD-inaadëmë]
* da en wa hebben de uitgang [d]:
- worden dad en wad als het volgende woord meh ne klinker begind
- da+het en wa+het kunnen dad et [dadët] en wad et [wadët] worden, maar ook da-g-et en wa-g-et. ik zou het schrijven gelijk het uitgesproken word, geen probleem meh ne variant hier
Dad en wad ogen veel veel veel slechter dan "bekend" enzo.. 'k zou et liever meh t schrijven ook al klopt da ni meh d'uitspraak van u en een groot deel van VlaanderenMijn idee dus: daddet -> dat et dagget -> da het Die koppeltekens zijn echt lastig om te schrijven... Ik gebruik ze al heel lang op antwerps.be en ik heb der toch ni aan kunnen wennen :/ |
| 3 juli 2009, 13:44
Doederik
|
| in vlaandere wordt er ingeasemd:P en ivm nie, volges mij spreke bijv. westvl. et wel uit me een lange ie, die dan wel ni klinkt as onze lange ie. K kan mij ni inbeele da ze daar 'nèh' zegge me de locale korte i, of die uitspraak em ek toch nog nooit ni ghoord. |
| 3 juli 2009, 13:49
Krommenaas
|
Grytolle (3 juli 2009, 13:15)
Ik blijf "mee" nen handigere spelvorm vinden, maar meh is okee
"mee" is een ander woord! da' zou enorm verwarrend zijn. Maar we spellen i en ie ni volgens d'Antwerpse opvatting :) 't is noôit geên doffe i, toch?
't is waar. maar aangezien er geen enkel woord op een doffe i eindigd maar wel veel woorden op lange ie lijkt het me zowiezo duidelijker. Ik zal et artikel later terug opzoeken waar ze die t-deletie behandelen... Als ik et me goe herinner is de t in e vrij groot gebied totaal verdwenen... Persoonlijk zou ik d'apostrof gewoon laten vallen in alle gevallen
we kunnen zeggen da die weglatingstekens nen optionele leeshulp zijn die, als het Vlaams een veelgebruikte schrijftaal word, op den duur overbodig zouden worden, gelijk de klinkers in het Arabisch en de klemtonen in het Spaans. Dad en wad ogen veel veel veel slechter dan "bekend" enzo.. 'k zou et liever meh t schrijven ook al klopt da ni meh d'uitspraak van u en een groot deel van Vlaanderen
Mijn idee dus:
daddet -> dat et
dagget -> da het
da ga niemand als [dadët] en [dagët] lezen, dan zijde gewoon de taal aan het veranderen. Die koppeltekens zijn echt lastig om te schrijven... Ik gebruik ze al heel lang op antwerps.be en ik heb der toch ni aan kunnen wennen :/
Zijn gewoon overgenomen uit het Frans, bvb "a-t-il mangé?". In het Vlaams zullen ze maar zelden voorkomen, maar die g ni schrijven als ze uitgesproken word lijkt me geen optie. |
| 3 juli 2009, 13:52
Krommenaas
|
Doederik (3 juli 2009, 13:44)
in vlaandere wordt er ingeasemd:P
zeker da' da wijdverspreid is? mag in de lijst dan en ivm nie, volges mij spreke bijv. westvl. et wel uit me een lange ie, die dan wel ni klinkt as onze lange ie. K kan mij ni inbeele da ze daar 'nèh' zegge me de locale korte i, of die uitspraak em ek toch nog nooit ni ghoord.
ik heb echt nog nooit nie meh lange ie gehoord, tenzij in 't Duits. Vermandere zingd alleszins een korte i - heel kort, genen twijfel mogelijk. |
| 3 juli 2009, 14:00
Krommenaas
|
| ah nog vergeten: veur een d zou ik meh als met spellen (of da toch toelaten). bvb "met den deze". |
| 3 juli 2009, 15:09
Anoniem
|
| volges mij hoort "asem" bij die wijdverbreide woordsn als deur, geire die mense toch vermijden doorda ze ni wete da et eel verspreid is maar da-g-et, enzo, bestaan die echt in heel vlaandere? ik docht da da echt iet babants was, en int verk. vl. oorde da na ook ni echt zo veel |
| 3 juli 2009, 15:13
Anoniem
|
| fkes opgezocht, vlaams brabant: alleen asem antwerpe: alleen asem limburg: 1/3 asem, 2/3 ajem oostvlaanderen: alleen asem westvlaandere: alleen asem frans vlaandere: alleen ajem, sporadisch asem |
| 3 juli 2009, 17:15
Krommenaas
|
Doedelzak (3 juli 2009, 15:09)
maar da-g-et, enzo, bestaan die echt in heel vlaandere? ik docht da da echt iet babants was, en int verk. vl. oorde da na ook ni echt zo veel
'k dacht van wel, ni in dialecten maar wel in VKV, zal nog uitzoeken voegde gij asem toe dan? |
| 3 juli 2009, 17:28
Doederik
|
| gedaan, wou ook localisering bij 'begon' bijzetten maar komt eigelijk in zowa alle autochtone dialecten van vlaadnere voor dus heb et toch maar ni gedaan. Al is et in modern dialect wel in prov. antwerpen grotendeels verdwenen en in limburg ook aant beginne verdwijnen zelfs bij dialectsprekers as we dialectatlassen moge geloven |
| 4 juli 2009, 12:52
Grytolle
|
Krommenaas (3 juli 2009, 13:49)
"mee" is een ander woord! da' zou enorm verwarrend zijn.
Et eên heefd klemtoôn, et ander ni... veel meêr verschil is 'er ni't is waar. maar aangezien er geen enkel woord op een doffe i eindigd maar wel veel woorden op lange ie lijkt het me zowiezo duidelijker.
Idd. Alleên is -i eigenlijk voor leênwoorden, maar da lijkt mij ne regel da we mogen negerenwe kunnen zeggen da die weglatingstekens nen optionele leeshulp zijn die, als het Vlaams een veelgebruikte schrijftaal word, op den duur overbodig zouden worden, gelijk de klinkers in het Arabisch en de klemtonen in het Spaans.
Klinkt goeda ga niemand als [dadët] en [dagët] lezen, dan zijde gewoon de taal aan het veranderen.
Onregelmatige spelling komd wel vaker voorZijn gewoon overgenomen uit het Frans, bvb "a-t-il mangé?". In het Vlaams zullen ze maar zelden voorkomen, maar die g ni schrijven als ze uitgesproken word lijkt me geen optie.
"Da get" dan :) 't Is hoe dan oôk het aannemelijkste da de h versterkt is (als et door dad kwam, zou etzelfste eigenlijk oôk gebeurd zijn in dad + hem) |
| 4 juli 2009, 13:02
Doederik
|
| Die h die is er misschin zelfs noët ni' gewèst dus oe daaroep basere... veural clitisch zou ek peize da' die h al hiël vruug eweg gevalle is a' ze der dus oët hee' gestaan. Want in 't Gotisch, Engels, Fries en Döts (it, it, it en es) en oek in 't Latijns (id) zieme der niks van trug. 't Hollands is bè mijn wete d' iënigste taal da' daar een h schrijfd, en zelfs in 't Algemiën Beschaafd wörd ze miëstal ni uitgesproke, behalve mè zware nadruk. Kan et ni van iet lèk as "dajet" kome, gelèk as "muude" -> muuje -> muuge -> muug, of jij -> gij? |
| 4 juli 2009, 13:39
Grytolle
|
| Volgens Wat over "niet" en "dat" van Jan Stroop ik schrijf da(t) of da(d) ipv meh [t] omda't ni blijkt uit den tekst of de klank (schijnbaar) in g veranderd voor et. 7. Antwerpen/W-N-Brabant: nie' da[d] dad ons, da bed, da, da'k 9. Belgisch Limburg (zuid): nie da da ons, da bed, da, da'k (In delen van BL behoud dat echter altijd z'n t, maar ni altij stemhemmend voor klinker) 10. West-Vlaanderen: nie' da(d) (maar dad voor pausa) dad ons, da bed, dat, da'k 11. Oôst-Vlaanderen (west): nie' da (maar dat voor pausa) (nergens geen d) da ons, da bed, dat, da'k 12. Oôst-Vlaanderen (oôst): nie' da da ons, da bed, da, da'k Meer naar het Zuiden domineert bij deze positie voor klinker de combinatie: mee - dad - nie. -did en wad gedraagd zich in dialecten op dezelfde manier als dad Over het hele taalgebied genomen lijkt met/mee meer overeenkomst met niet te vertonen dan met dat. Overeenkomst met niet is er in het West-Brabants bijvoorbeeld ook in: mee feel; vgl. nie feel. Ook bij mee komen; vgl. nie komen. En bij mee in, vgl. nie in. Maar voor deiktische woorden gedraagt met zich blijkbaar als dat: nie da tegenover datta (dat + dat), mitta (met + dat). We moeten bij met blijkbaar uitgaan van een basisvorm of onderliggende vorm met een lange klinker: /meet/ (Pauwels 1958, 397). Meet+da wordt door verkorting en assimilatie: mitta (zie Stroop 1987). mogelijke varianten zijn dus -ni (Limburg) -ni' (de rest van Vlaanderen) -da (Limburg + Oôst-Vlaanderen) -da(d) (Antwerpen/W-N-Brabant + West-Vlaanderen) -- (meh vraagteken voor de verspreiding van da get enzo in West-Vlaanderen) -dad (vaneigens meh uitgesproke t) voor pausa (Oôst-Vlaanderen (west) + West-Vlaanderen) |
| 4 juli 2009, 13:40
Grytolle
|
| Ook genoemd in den tekst: -datte (den ênige vorm dieje w'onmogelijk meh d kunnen spellen) -dadde 't Zou interessant zijn om te zien of [me] in Antwerpen als ne korte klinker word opgevat maar in ander delen meh meêr klinkeroppositie qua qualiteit eêrder als ne verkorte lange |
| 4 juli 2009, 13:55
Grytolle
|
Doederik (4 juli 2009, 13:02)
Die h die is er misschin zelfs noët ni' gewèst dus oe daaroep basere... veural clitisch zou ek peize da' die h al hiël vruug eweg gevalle is a' ze der dus oët hee' gestaan. Want in 't Gotisch, Engels, Fries en Döts (it, it, it en es) en oek in 't Latijns (id) zieme der niks van trug. 't Hollands is bè mijn wete d' iënigste taal da' daar een h schrijfd, en zelfs in 't Algemiën Beschaafd wörd ze miëstal ni uitgesproke, behalve mè zware nadruk.
Ik hem ergens gelezen da hen/hun/hem/het hun h hebben gekregen door analogie, ma'k kan me ni herinneren in welke vorm de h wel oorspronkelijk wasKan et ni van iet lèk as "dajet" kome, gelèk as "muude" -> muuje -> muuge -> muug, of jij -> gij?
Mogelijk! vgl mss ook jonste/gonste/gunst |
| 4 juli 2009, 15:15
Doederik
|
| ik denk da jonste et omgekeerde is, gunnen/gunst komt namelijk van et voorvoegsel ge + et ww unnen (scandinavisch unna). Dus die j is gelak bij jegens uit g en in geeneen van die vorme is de h oorspronkelijk*, ook ni in "haar/heur" (vgl weer et duits en gotisch). maar idd et engels/fries hee wel h in sommige en geen h in andere (oudengels hit kan dan weer wel volges mij), dus int nederlands zal zo'n situatie ook ooit wel bestaan hebbe en dan de h uitgebreid althans in schrijftaal. *teruggaand op et germaans iig, kan wel oorspronkelijk zijn in de zin da die h- der in et oud/middelnederlands al wel geweest kan zijn et is namelijk etzelfste paradigma als gotisch eis, ija, it, latijn is ea id. (germaanse h- zou in et latijn c- zijn, maar cis, cea cid besta ni.) En al die ander vorme zijn van etzelfste voornaamwoord (hun en hem enzo). |
| 4 juli 2009, 15:15
Doederik
|
| om eve te concludere, die h zal wel soms wel en soms ni zijn toegevoegd en vrij onstabiel geweest zijn, maar h -> g lijkt mij iig ni waarschijnlijk |
| 4 juli 2009, 15:28
Grytolle
|
| oud-nederlands: ic mîn mi mi thu thîn thi thi he/hie sîn/is imo imo siu iro iro sia it sîn imo it wi unser uns uns gi *iuwer iu iu sie/sia iro im sie/sia Wrs is d'analogie dus van hij aanwijzend: ev: ther/thie/the thes themo thana/then thiu/thie/the thero thero thia/thie that thes themo that mv: m (=mannelijk? :S): thie/thia thero then thie/thia o (=onzijdig? :S) thiu thero then thiu instrumentalis alleen maar in vaste verbindingen gelijk bethiu (=daarom) |
| 4 juli 2009, 20:25
Krommenaas
|
Grytolle (4 juli 2009, 12:52)
Et eên heefd klemtoôn, et ander ni... veel meêr verschil is 'er ni
het eên is meh korte e, het ander is meh lange. is het kort/lang onderscheid tegen de taalkundige religie of zo? da's al het derde geval dees. "êne meh en êne zonder" - daar hebde "meh" meh klemtoôn maar nog altijd meh korte e "doede wel of ni mee?" - daar hebde "mee" zonder klemtoôn maar nog altijd meh lange e |
| 4 juli 2009, 21:13
Grytolle
|
Krommenaas (4 juli 2009, 20:25)
het eên is meh korte e, het ander is meh lange. is het kort/lang onderscheid tegen de taalkundige religie of zo? da's al het derde geval dees.
't Is gewoon da'k "mee" meêr dan êne keêr als voorzetsel hem gezien, en volgens mij is dees et eêrste geval |