II. Spelling en uitspraak
III. Grammatica
IV. Teksten

9. Geslacht in 't Brugs

Gecreerd door Grytolle. Laatst gewijzigd op 6 augustus 2010.

Over de verdling

Vrouwelijk

-e

uitgez: nekke, zeune

ev. uitgez: gomme, gewere (o.?), keule (kool), pekke (pik), pale

 

Mannelijk

-lme

-rme

-er(e)

-el(e)

ev. uitgez: tafel

-ene? (zie nog is naar de database)

ev. uitgez. keukene

 

-woorden zonder -e

ev. uitgez: mouw, borst

 

Over de verbuiging

  • bezittelijke voornaamwoorden worden ni' verbogen volgens geslacht, behalve onz-. Voor zover ik heb begrepen is ons onzijdig, onze vrouwelijk en onze[n] mannelijk
  • woorden die een ne[n] voor zich kunnen krijgen zijn mannelijk, bvb: ne stok, nen tak
  • mannelijke woorden mogen vrouwelijke verbuiging krijgen, zeker als der een adjectief tussen komd: een dikke tak (weinige uitz, bvb nen hogen hoed)

 

Beweerd da ne[n] ni voorkomd in 't Brugs:

http://vls.wikipedia.org/wiki/Discuusje_Wikipedia:Vormleer_Brugs#mannelijk_lidwoord

 

Informatie over den informant in de mand:

http://www.meertens.knaw.nl/mand/database/list.php?spreker=&kloeke=H036p

 

 

Het materiaal

-H036p Brugge BeWv doorgekeken in de MAND-database

-onzijdige woorden buiten beschouwing gelaten

 

Slot-e + vrouwelijk lidwoord

mutse, brugge, buize, strate, deuze (doos), lage, duve, egge, erwete, koeie, flasche, foute/feute, gamze (gans), giete, puipe (pijpe), gote, spalle (speld), hekse, kasse (kast), kse (kaars), kaarte, karre, katte, kele, kerke, kze (kers), klokke, keule (kol), kaste (korst), kouse, kraaie, krukke, kuipe, lere (ladder), lampe, latte, lippe, mage, mane, mugge, munte, musche, naalde, nichte, neute, padde, pre, peze, pille, planke, plinte, pompe, porte, puppe, prente, reze/reize, vlagge, roende (ronde), roze, ruite, schre, schene, scholpe (schelp), kinne, schole, schippe (schop),scheure (schuur), slikke (slak), slunse/sloense, striepe, somme, sorte, spalle (speld), spiere, spreie, sterre, stemme, rape, taarte, tente, tunne, vze, faze (vaas), veste, fijge, vijle, vlagge, vlamme, vlooie, vruchte, weke, wolke, worte/vratte, zage, zale, ziekte (korte ie), ziele, zijde, zunne, zoende (zonde), flasche

 

Slot-e zonder lidwoord (bijna zeker vrouwelijk)

: ende (eend), ewe (eeuw), beuze (beurs)

 

-lme

ne zwolme

 

-rme

ne vorme, ne worme, nen arme

 

-er(e)

kaldere, karpere, lijstere, mister, negere, rostere, schouwere, sleutere, trachtere, vingere, zoldere, zoldere, zomere

 

zonder lidwoord: raspere, wintere, emere

 

-er(e), duid vrouw aan

zustere, moedere, dochtere

 

-el(e)

nen dreupele, nen iekele, nen ingele, nen ezele, ne kabele, ne krel, ne kogele, ne lepele, ne nagele, ne sabele, ne spegele, ne stempele, ne nafele (navel), ne veugele, ne wortele

verder ook deze (die v/m zijn in woordenboeken): ne mussele, ne scheutele, ne sikkele, ne wafele, ne zegele

 

zonder lidwoord:

tafele (v/m in woordenboeken), bustele (m in woordenboeken), keutele (m in woordenboeken)

 

-en(e)

-de enige andere uitzonderingen in de database zijn deze mannelijke:_ ne meulne(molen)_, nen oevene (oven)

 

zonder lidwoord: keukene

 

Andere afwijkingen -e

ne nekke en ne zeune (zoon)

eventueel ook niet vrouwelijk: gomme, gewere, keule (kool), pekke (pik), pale

 

Zonder slot-e, met lidwoord

aap, otto, brif, dif, draad, mund, dwel, ik, gast, ingst (hengst), hoed (hoed), hoek, berg, kam, kant, kei knop, keunink, bom, hoend/hond, dag, liv (leeuw), maand, maat, mens, mur (muur), nest, rik (rug), pot, pes (paus), pew (pauw), ploeg, po.ls, pot, prijs, pit (put), rok, schip (schop), smid, strt, step (stap), sten, stol, stok, tak, tijd, tram, treng (trein), uil, vint (vent), vis, vloek, vot, vrecht (vracht v/m in woordenboeken), vuist, wreld (v/m in woordenboeken), wolf, zak, zom

 

Zonder slot-e, zonder lidwoord

bost (borst, ook al is da v/m in woordenboeken)

muw (mouw)

oogst

rink (ring)

hoop (opeenhoping)

hoorn

knecht

kreul (krul) (v/m in woordenboeken)

bak

vent

pleng (plein, onzijdig?)

schoe (schoen)

snee (v/m in woordenboeken)

spaak

strek (strik)

rand

wost (worst) (v/m in woordenboeken)

 

 

Overgenomen van en van m'n comments op vlaamswoordenboek.be: http://www.vlaamswoordenboek.be/definities/toon/6500